SEJARAH DINAR EMAS ISLAM

CG Sponsors




TXT

CG Super Hardcore Club
Platinum Member
Top Poster #1
Joined
Mar 15, 2010
Messages
286,796
Reaction score
11,941
Points
2,376
1.3 SEJARAH DINAR EMAS ISLAM

1.3.1 Wang Dinar Emas Pada Zaman Jahiliyah

Zaman Jahiliyah adalah zaman sebelum kedatangan Islam yang penuh dengan kesesatan serta pemerintahan yang berdasarkan suku kaum (asabiyyah) dan penyembahan berhala. Sebagai merujuk kepada zaman sebelum kebangkitan Nabi Muhammad s.a.w, ia merupakan zaman yang dikuasai oleh kefasadan dan kezaliman dari sudut kehidupan seperti poltik dan kemasyarakatan.

Semasa zaman Jahiliyah, wang-wang yang diguna pakai adalah wang yang mengalir masuk ke Madinah dan pada masa itu ialah dinar emas kerajaan-kerajaan Rom di Syam, dan dirham(perak) daripada kerajaan Sasan di Iraq, dan sedikit daripada wang Yaman di Himyar. Ini kerana mereka tidak mempunyai wang yang tersendiri untuk melaksanakan urusniaga perniagaan dalam mahupun luar negara. Walau bagaimanapun, pada abad ke enam dan tujuh Masihi mereka menggunakan matawang syiling yang dikeluarkan dan digunakan oleh empayar Byzantium atau empayar Sasan yang berjiran dengan mereka bagi memenuhi keperluan dalam perdagangannya serta perniagaan mereka. Ia juga hasil daripada peninggalan matawang keluarga silam yang terdiri daripada matawang syiling emas dan perak yang dikenali sebagai dinar dan dirham dan sebahagian daripada matawang Yaman yang dikenali sebagai Baghliyah iaitu dirham Parsi.

Dari segi nilaiannya orang-orang Arab masa itu menggunakan dinar beserta dirham menurut nilaian nominalnya. Sebab matawang hanya dianggap sebagai kepingan emas atau perak. Mereka tidak menganggap sebagai matawang yang dicetak malah mereka lebih suka menggunakan piawaian timbangan khusus yang telah mereka miliki.

1.3.2 Wang Dinar Pada Zaman Nabi Muhammad S.A.W

Semasa zaman Nabi Muhammad s.a.w, masyarakat semenanjung tanah Arab masih menggunakan mata wang dinar dan dirham daripada Byzantium dan Sasan sebagai instrument utama dalam urusan ekonomi mereka. Penduduk Mekah pada masa itu menggunakan emas dan perak yang belum diproses dalam bentuk timbangan bukan bilangan bagi urusan transaksi mereka kerana banyak berlaku penipuan dalam mata wang terutamanya nilai nominal pada mata itu melebihi nilai intrisiknya. Semasa pemerintahan Baginda s.a.w, Baginda tidak membuat sebarang perubahan terhadap mata wang kerana Baginda memberi tumpuan sepenuhnya kepada usaha pengukuhan agama Islam di semenanjung Arab. Maka dengan itu, wang-wang emas dan perak dari luar semananjung Arab masih digunapakai oleh masyarakat setempat.

Baginda juga tidak pernah membantah penggunaan mata wang tersebut bahkan mengiktiraf penggunaannya sebagai mata wang utama. Walaupun Baginda tidak membantah, tetapi Baginda mempunyai peranan yang besar dan penting di dalam sejarah matawang Islam dimana Bagindalah yang menentukan berat timbangan bagi dinar tersebut. Cuma Baginda tidak berkesempatan melakukan perubahan ketara terhadap matawang kerana terlalu menitik beratkan kepada pembinaan dakwah di tanah Arab ketika itu.

Ketika itu, kaum muslimin terus menggunakan dinar Romawi dalam bentuk cap dan gambar aslinya sepanjang hidupnya Rasulullah s.a.w. Namun begitu, keadaan mulai berubah apabila Nabi Muhammad s.a.w dipilih sebagai rasul, dinar telah dinaiktarafkan sebagai matawang rasmi dalam urusan sektor ekonomi kerana terdapat keseragaman bagi tujuan memudahkan urusniaga. Ketika inilah reka bentuk beunsur Islam mula menyusup dalam penempaan dinar.

1.3.3 Zaman Sayydidina Abu Bakar R.A (11-13H/632-634M)

Semasa pemerintahan Saidina Abu Bakar as-Siddiq, kedudukan matawang dinar di Semenanjung Arab tidak mengalami sebarang perubahan bahkan menggunakan matawang sebagaimana yang telah digunakan pada zaman Rasulullah s.a.w. Ini kerana saidina Abu Bakar terpaksa menguruskan perkara yang penting selepas kewafatan Rasulullah s.a.w terutamanya memerangi mereka yang enggan membayar zakat atau al-Riddah. Memandangkan tempoh pemerintahan beliau yang begitu singkat iaitu 2 tahun 4 bulan menyebabkan beliau tidak sempat memberi perhatian kepada soal matawang tersebut malah masih mengekalkan gambar Maharaja Sasan melainkan ditambah pada sesetengahnya dengan mengukir perkataan tauhid huruf kufi.

1.3.4 Zaman Sayyidina Umar al-Khattab (13-24H/634-644M)

Sayyidina Umar al-Khattab yang dilantik menjadi khalifah kedua menggantikan saidina Abu Bakar. Pada permulaan pemerintahannya beliau juga tidak membuat perubahan pada matawang dinar sehinggalah menjelang tahun 18H, beliau telah memperkenalkan dirham Islam yang masih lagi dalam bentuk Sasan dengan ukiran-ukirannya dengan sedikit penambahan lambang tauhid Allah Ta’ala dengan menggunakan tulisan kufi.

Disamping itu, beliau turut menetapkan piawaian bahawa 10 dirham bersamaan 7 dinar dan ini kekal digunapakai sehingga kini. Satu dinar mempunyai 91.6% ketulinan atau 22 karat seberat 4.25 gram. Jadi beliau merupakan orang yang bertanggungjawab untuk menyeragamkan standart matawang tersebut mengikut berat 7dinar haruslah sama dengan 10 dirham.

1.3.5 Zaman Sayyidina Uthman Al-Affan (24-36H/644-656M)

Semasa pemerintahan Sayyidina Uthman, beliau telah menerbitkan dirham dalam bentuk sebagaimana yang telah dibuat oleh Sayyidina Umar al-Khattab. Beliau tidak membuat sebarang perubahan yang ketara pada wang dinar. Cuma menambah baikkan pada tempat wang itu dicipta tarikh ia dikeluarkan dengan menggunakan huruf Bahlawiyyah atau Parsi.

1.3.6 Zaman Sayyidina Ali r.a

Semasa pemerintahan Sayyidina Ali, wang-wang dirham dicipta mengikut dirham di zaman khalifah sayyidina Uthman, iaitu dengan menggunakan kalimah-kalimah dan perkataan-perkataan Kufi.

1.3.7 Wang Dinar Semasa Zaman Kerajaan Umayyah (661M-750M)

Khalifah Muawiyah merupakan pengasas pertama Dinasti Umawi yang berpusat di Damsyik. Beliau dikatakan telah mengeluarkan dan menempa syiling emas dengan dihiasi oleh gambarnya sebagai khalifah yang sedang memegang pedang. Disamping itu usaha ke arah mewujudkan wang dirham juga di zaman pemerintahan Umawiyyah telah bermula sejak pemerintahan Muawiyah supaya mengikut reka bentuk wang kerajaan Sasan (Parsi) di Iraq dengan meletakkan lambang tauhid sepertimana yang berlaku di zaman khulafa’.

Manakala Abdullah Ibn Zubayr pula dikatakan menjadi khalifah sementara di Mekah dan Madinah telah menempa dirham yang berbentuk bulat. Beliaulah yang dikatakan orang pertama yang memperkenalkan dirham berbentuk bulat serta tertera pada kedua-dua belah muka dengan perkataan Muhammad Rasulullah dan pada sebelah lainnya pula dengan perkataan lain.

1.3.8 Zaman Abbasiyyah (752-1258M)

Semasa pemerintahan kerajaan Abbasiyyah, usaha-usaha untuk mengeluarkan wang dinar diteruskan sepertimana yang dijalankan oleh kerajaan Umawiyyah sebelum ini. Akan tetapi, setelah mana kerajaan Abbasiyyah telah mulai lemah akibat peperangan dan perpecahan yang serius diantara orang Islam sedikit sebanyak telah memberi ruang kepada musuh untuk mempengaruhi ekonomi Negara. Urusan negara juga dimonopoli oleh orang-orang Turki dan wang negara banyak digunakan untuk projek-projek mewah dimana kerajaan memerlukan belanjawan yang besar bagi tujuan tersebut. Maka sejak itu, gejala penipuan wang-wang dirham muncul semula menyebabkan wang-wang dirham palsu mengambil tempat dalam masyarakat ketika itu. Selepas itu timbul pula masalah inflasi yang menyebabkan turunnya nilai matawang ke peringkat yang paling rendah.

Sejarah penggunaan matawang di zaman Abbasiyyah telah menyaksikan berlakunya pengurangan dalam timbangan matawang dan juga berlaku penipuan terhadap matawang bermula di zaman pemerintahan Abu Jaafar al-Mansur Ubaid Allah ibn Ziyad (763-775M). beliau dikatakan orang yang mula-mula mengeluarkan matawang dirham palsu sehingga tersebar ke pelusuk kerajaan Bani Buwaih dan Bani Saljuk.

Namun begitu keadaan ini berubah pada zaman pemerintahan Ibn Tulun apabila beliau telah mengeluarkan dinar emas semula yang dikenali sebagai Al-Ahmadiyyah yang menekankan kepada keaslian dan bentuknya yang asal. Pada zaman ini, nilai tukaran dinar dan dirham iaitu 1:15 iaitu 1 dinar bersamaan 15 dirham. Ini adalah salah satu usaha beliau untuk meningkatkan ekonomi disamping militeri di zaman beliau.

1.3.9 Wang Dinar Pada Zaman Kerajaan Uthmaniyyah (1299-1924M)

Selepas kejatuhan Baghdad pada 656H/1258M di tangan Mongol, kerajaan Uthmaniyyah mengambil alih tampok pemerintahan. Ketika ini penggunaan dinar serta dirham terus bertahan aplikasinya pada masa keagungan kerajaan Uthmaniyyah Turki. Semenjak tahun 1534M (955H) sistem matawang yang digunakan pada masa ini ialah piawaian emas dan perak. Kedua-dua matawang emas dan perak berada di pasaran sebagai transaksi utama dalam urusan harian mereka. Sejak kerajaan Uthamaniyyah memegang takuk pemerintahan pada tahun 955 Hijrah, bersamaan dengan tahun 1534 Masihi, sistem wang yang berjalan pada masa itu ialah mengikut kaedah gabungan dua bentuk logam iaitu emas dan perak dengan nisbah 1:15.

Pada tahun 1839 Masihi, kerajaan Uthmaniyyah telah mengeluarkan matawang baru dikenali sebagai Gaima dalam bentuk wang kertas. Dan pada 1844 Masihi, sistem wang baru diperkenalkan sebagai al-Majidi iaitu daripada perak dan begitu juga wang dinar emas.

Semasa pemerintahan kerajaan Uthmaniyyah di Turki, sistem penggunaan matawang baru bagi menggantikan matawang logam emas dan perak dimulakan dan kekal sehingga perang dunia pertama pada 1914 Masihi. Namun begitu, apabila berlaku perang Dunia pertama, kerajaan Turki mengisytiharkan bahawa satu-satunya bentuk matawang yang digunakan ialah wang kertas sahaja yang sah diperlakukan, manakala wang emas dan wang perak dimansuhkan. Peraturan ini berkuat kuasa keatas semua negeri-negeri dibawah kuasa kerajaan Uthmaniyyah. Maka sejak tahun 1914 Masihi, penggunaan wang kertas di semua negeri-negeri adalah satu kemestian dan dijadikan matawang asasi dan tidak akan menerima sebarang perubahan. Ini berlaku atas beberapa faktor antaranya pemerintahan di bawah Mustafa Kamal al-Tartuk dan kurangnya stok emas akibat daripada pelbagai peperangan.

Setelah selesai peperangan dunia pertama, emas beserta perak digunakan kembali sebagai matawang tetapi hanya bersifat parsial (sementara). Selepas itu, kerajaan Inggeris telah cuba untuk kembali berpegang kapada sistem lindungan emas demi menjamin keutuhan matawang agar mantap dalam semua keadaan. Ketika negara Islam di Turki hancur pada 1924. Dinar beserta dirham tidak lagi menjadi matawang kaum muslimin. Pada 1925 hingga 1971, jongkong-jongkong emas dijadikan sebagai pelindung dan penaung kepada matawang kertas.

Begitulah usaha-usaha kerajaan Inggeris untuk cuba menerajui program ini yang kemudiannya diikuti oleh Negara Prancis pada tahun 1928 serta seluruh negara-negara yang lain yang mengguna pakai sistem jongkong-jongkong emas.

 
Top
Log in Register